Vaarwel dan!

In de jaren zeventig werd het begrip linkse intellectueel door

velen gezien als een pleonasme. Het was immers links dat de

ideeën had terwijl rechts slechts belangen verdedigde. Links

was gericht op de toekomst, rechts op het verleden. Een rechtse

intellectueel leek een contradictio in terminis aangezien hij

belangen behartigde van de heersende klasse en zijn

denkbeelden daaraan ondergeschikt maakte.

Dat er ook buiten het linkse kamp intellectuelen zijn

geweest die uiterst interessante vragen hebben gesteld wordt

duidelijk uit dit felle, tegendraadse boek van de opkomende en

helder schrijvende essayist Rob Hartmans. Of het nu gaat om

Niccolo Macchiavelli, Edmund Burke, Carl Schmitt, Ernst Jünger,

Johan Huizinga, Klaas Schilder of Wim Rietdijk, het zijn allen

denkers die vingers leggen op zere plekken die de gemiddelde

progressief het liefst met de mantel der liefde bedekt. De interessante

denkers in dit boek zijn niet meer bij rechts of links in

te delen. Zij lopen in wezen vooruit op een structuele verandering

in het hele politieke en sociale grondvlak en in zekere

zin ook op het afscheid dat deze intellectuelen hebben moeten

nemen van hun jarenlange invloed. Rob Hartmans meent echter

dat er wel onderscheid mogelijk blijft tussen echte intellectuelen

en zij die hun opdracht - het plaatsen van vraagtekens bij

wat vanzelfsprekend is - verzaken. In dit boek komen zowel de

echte als de valse intellectuelen aan het woord die samen

de kloof in beeld brengen en afscheid nemen van de karretjes

waarvoor zij zich hebben laten spannen. Hartmans, die regelmatig

publiceert in De Groene Amsterdammer en in Hervormd

Nederland, werkt nu aan de geschiedenis van De Groene.